Waar vinden zij stilte?

 

 

 

 

Huis te Vraag

Stilte is de afwezigheid van geluid. Maar meer nog is het: het tegendeel van rumoer. Een kalm contrast met de bonkende buitenwereld. Daarom is een stille plek middenin de stad een geluidsoase: de binnentuinen van het Theatermuseum en het Bijbels Museum waar de stilte heerst, juist omdát je op de achtergrond het gezoef en gedrens van de grachtengordel hoort. Nog contrastrijker: de Papegaai, het kleine kerkje middenin de Kalverstraat. Het ene moment sta je buiten tussen het winkelende publiek, vol bellers en schreeuwers, een paar tellen later sta je in de gewijde stilte, tussen knielende bidders, wierook en piëta's.

Maar mijn allerfavorietste stilteplek ligt verder van het centrum, bij een van de randen van de stad: Huis te Vraag. Tussen Schinkel en Rijnsbrugstraat op de grens van Oud- en Nieuw-West ligt een oude begraafplaats die niet meer gebruikt wordt om te begraven, maar waar de oude doden een aangenaam verbond zijn aangegaan met de levende natuur. Paadjes slingeren langs met klimop overhuifde grafstenen, tot aan de grillige beukenbomen en het glooiende, drassige weilandje dat naar de Schinkel loopt.

Huis te Vraag is bovendien een historische plek. Het staat op de plek waar keizer Maximiliaan van Oostenrijk in 1484 aan omstanders vroeg waar hij de Heilige Stedekapel van Amsterdam kon vinden. De herberg die hier stond, werd Huis te Vraag genoemd en werd in 1855 afgebroken. In 1891 werd het terrein als begraafplaats in dienst genomen; de laatste begrafenis dateert uit 1962.

Nu is Huis te Vraag het oog van de storm, zeker als je net van de snelweg bent gekomen, of een lunchpauze neemt uit een van de nabijgelegen kantoren. Een tiental stappen langs het beukenbos en daar strekt het miniparadijsje zich uit. Geen entreeprijzen, geen detectiepoorten, geen snacks. Slechts de eeuwigheid van de stilte, de natuur en de geschiedenis. Zoveel tegendeel dat je de stad daarna weer makkelijk aan kunt.

Een verzoek: gsm uit en zo weinig mogelijk praten. Stilte is te kostbaar om te verspreken.

Louis Stiller
Journalist  en schrijver van o.a. het Amsterdamse Bomenboek

Hoek Vasco Da Gamastraat - Willem Schoutenstraat

Stadsdeel De Baarsjes

De hoek tussen de vasco da gamastraat en de willem schoutenstraat is rustig. Wij wonen op die hoek en we zitten vaak voor het huis maar we hebben alleen stilte maar mooi uitzicht en goede samenleving.(Maar op zondag s'morgens is het wat drukker omdat dan de kerk open is maar ze zingen mooi).

 

Deutzen Hofje
Stadsdeel Centrum

Zelf woon ik in het Deutzen Hofje, midden in de stad en toch heel stil, maar dat is afgesloten voor publiek. Wat ik ook een heerlijk plekje vind, hoewel naast de Gooiseweg gelegen, is de botanische tuin in het Darwinplantsoen, waarvan de ingang te vinden is aan de Maxwellstraat, tegenover de bushalte van lijn 15 en 67, halte Van 't Hofflaan.

 

Rembrandtpark
Stadsdeel Slotervaart

het Rembrandtpark ook al is het niet absoluut stil, het is een schitterende plek om stil te worden en stil te staan bij kwesties in het leven die echt belangrijk zijn. Elke dag opnieuw is er wel weer behoefte aan zo'n moment.

 

Karthuizerhof
Stadsdeel Centrum

Mijn favoriete plek is nog altijd het Karthuizerhof in de Karthuizersstraat. Ik ben tegenover de hoofdingang geboren en heb er tot mijn 20e gewoond. Ik werk sinds 1978 bij de brandweer in Amsterdam en kom af en toe nog in het hofje. Ik heb in het verleden meerdere collega's het hofje laten zien, maar vooral laten "luisteren" naar de serene stilte. Dus daarom is dit hofje mijn favoriete plek.

 

Kinderdagverblijf De Platanen in de Elandsstraat
Stadsdeel Centrum

Mijn zoon wordt dagelijks opgevangen binnen Kinderdagverblijf De Platanen in de Elandsstraat. De kinderen spelen daar buiten op een prachtige binnenplaats met grote Platanen. Het is een mooie, erg rustige plek waar het heerlijk bijkomen is. Daarnaast geniet ik altijd zeer in speeltuin De Waag. Een openbaar toegankelijke speetuin met grote bomen, rust, een leuke speeltuinbegeleider en goede voorzieningen / fietsjes en dergelijke. Die plek is erg belangrijk voor mijn en mijn kinderen. Het gejoel van de kinderen deert me niet. Ik vind het wel erg belangrijk dat ik me binnen de Waag kan afsluiten voor de immense drukte van de binnenstad. Ik vindt dat er meer van dergelijke plekken gecreeerd moeten worden!!!!

 

NDSM-werf
Amsterdam-Noord

Stilte kan je op veel manieren beleven, als eerste denk je natuurlijk aan "weinig tot geen geluid" Ik wil graag de stilte op de NDSM-werf onder de aandacht brengen. Deze stilte is er één die meer in het oog springt dan in het oor. Doordat het één van de weinige plekken in Amsterdam is die nog niet ontwikkelt is vind je er een sfeer die je doet denken aan wat voor geluid er vroeger zou zijn. Vanaf hier kijk je uit op het geschreeuw van de stad zonder er middenin te zitten. Hoewel je hier nog rust kan vinden gebeurd er ook veel op het NDSM-terrein.Daarom is het een plek waar je kan deelnemen of terugtrekken. Waar anders vind je dit contrast? Het contrast waardoor je juist stilte in de ruimste zin van het woord kan waarnemen? Door rust, maar vooral dat alles er in de afgelopen jaren zichzelf heeft kunnen zijn. Het is een vorm van stadsnatuur dat uniek is en waar Amsterdam trots op mag zijn, mits het zo blijft zoals het is.

Gaasperpark
Amsterdam-Zuidoost

Een heerlijk rustig en vooral stil gebied is het Gaasperpark in Amsterdam-Zuidoost. Het park ligt tussen de Gaasperplas , de rivier de Gaasp, het huizencomplex Nellestein en de Loosdrechtdreef (met achter de dreef de Gaasperdammerweg). Een onderdeel van het park is De Groene Zoom, die ligt tegen het dorpje Driemond. Het gehele park, maar met name De Groene Zoom is een oase van rust, de hele week en de hele dag door, maar vooral zondagochtend lijkt het wel extra rustig en vredig, of je nou 'gewoon' wandelt of hardloopt of bezig bent met Nordic Walking, je wilt er eigenlijk niet meer weg. Het is zo groot dat je nauwelijks anderen tegenkomt. Ik vertoef vrijwel iedere zondagochtend in het park en afhankelijk van tijd en het weer, ook door de week. Overigens is ook het natuurgebied De Hoge Dijk, tussen Abcoude en Gaasperdam (Zuidoost) heerlijk om te wandelen. Hopelijk blijft het in beide gebieden zoals het is, dit mag nooit verpest worden door herrie en zich asociaal gedragende mensen.

JW Sibbelushof
Centrum

Graag zou ik als stille plek in Amsterdam het JW Sibbelushof bij de Nieuwmarkt willen aanvragen. Tis een prachtige plek met bomen, bankjes en water. Helaas hebben wij de afgelopen 4 jaar al hinder van hangjongeren die zuipen en blowen en schreeuwen en intimideren, alcoholisten die zuipen en schreeuwen en zo af en toe een groep junks. Zowel de gemeente als de woningbouw weigert hier iets aan te doen terwijl ieder hier alcohol komt drinken omdat het in de sintantoniesbreestraat niet mag. Langzaam zien wij deze prachtige plek verpauperen en mensen zoals ik die willen verhuizen. Ook de politie heeft er zijn handen vol aan en zou een alcoholverbod toejuichen. Hetzelfde geldt voor het zuiderkerkplein. Is het niet mogelijk deze 2 plekken als stille plekken aan te wijzen en zo de autenticiteit van beide te behouden? Groet Natalie

Westerpark

Vanochtend een van mijn lievelingsroutes hard gelopen. Lievelings omdat hij gewoon bij mijn voordeur begint, vandaar naar het leukste park van Amsterdam, het Westerpark, en dan langs de Buurtboerderij en Sint Barbara. En lievelings omdat je door meer soorten geluidslandschappen loopt: van veel lawaai naar minder naar stilte en weer terug. Ik weet niet hoe ik al hardlopend iets zou moeten opnemen, en geloof eigenlijk ook dat ik dat niet eens zou willen, dus de geluiden zijn vandaag in woorden: eerst stadsgeluiden: veel verkeerslawaai, het tikken van het stoplicht, de bel van "brug gaat open", brug gaat met een boem dicht, veeeeeel verkeerslawaai, dan het park in, parkgeluiden: de rust neemt toe, parkieten, fietsen met krakende zadels of een lawaaiige ketting, een scootmobiel, mensen die met elkaar praten of in de mobiele telefoon, trein, kinderen op de speelplaats, tennisballen tegen een racket, honden, de vijver wordt met een hogedrukreiniger schoongemaakt, dan onder de spoortunnel (helaas geen trein) naar de stilte, ratelende populieren, ruisende bomen, vogels, en mijn eigen voetstappen eerst over de schelpenpad, dan zand en tenslotte weer asfalt. En dan weer naar huis, eindigend in het verkeerslawaai, maar wel met een rustig hoofd - en meestal ook nog met een aantal goede ideeën. Ik beleef dan ook voornamelijk de stilte in contrast met de drukke stad, iedereen kent het wel: je merkt pas hoe vermoeiend het blazen van de koeling van een beamer is op het moment dat 'ie weer ophoudt... ps ik hoop trouwens niet dat ik word uitgeloot maar juist dat ik win!

Beatrixpark de open Vredeskerk
Oud Zuid

Het park omdat de groene populatie zoveel te bieden heeft, er overal rustpunten zijn, de mensen in het park zich ook aanpassen aan de mooie omgeving en de stilte. de tweede plek is, hoewel niet in de openbare ruimte, de Vredeskerk die elke middag open is en waar iedereen zonder aangesproken te worden rustig kan gaan zitten , een plek die in een drukke omgeving zeer rustgevend is.

Het Stille Siegerpark in Sloten

Als je over de oude Sloterweg rijdt, waan je je een eeuw terug. Mooi kleinschalig, oude bomen, idyllische boerderijen...  Alleen de verkeersobstakels die moeten zorgen dat er minder hard gereden wordt, duiden op de moderne tijd. Maar vooral ook de omgeving, want aan alle kanten wordt het gebiedje omsloten door nieuwbouw en snelweg en de kantoorkolossen rukken steeds verder op. Te midden van dit alles bevindt groenstrook, bestaande uit Volkstuinencomplexen en ... het Siegerpark. Het Siegerpark is een mooi klein parkje, in grote lijnen bestaande uit plassen in een veenweidegebiedje en met een verzameling oude, bijzondere bomen.

Dr. Sieger, directeur van de voormalige kininefabriek en lid van de Amsterdamse Vereniging tot Bevordering van de Bijenteelt, kocht, in de jaren '20 van de vorige eeuw, van boeren een stukje grond van zes hectare aan Sloterweg nummer 773 en richtte dit in als tuin in de Engelse landschapsstijl met veel exotische bomen. In de jaren '60 is bij de aanleg van de snelweg A4 een flink stuk land opgeofferd: er is nu nog ongeveer drie en een halve hectare over. Het was ook in die tijd dat de familie Sieger de grond voor een symbolisch bedrag overdeed aan de Gemeente, naar men zegt op voorwaarde dat het altijd de functie van een park zou blijven houden. Ook onze Hortus heeft een periode gebruik gemaakt van het park. Voordat de Hortus beschikte over de Overtuin werd het Siegerpark gebruikt door de Universiteit van Amsterdam als proeftuin. Als kwekerij voor de Hortus en als plaats waar bomen en heesters voor de beplanting van de Anna's Hoeve werden opgekweekt. Later maakte ook CCB (Civiel-Cultuurtechnisch Bedrijf) gebruik van het park en kreeg de tuin een sociale functie, namelijk het te werk stellen van minder valide personen.

Heden wordt er door Stadsdeel Slotervaart - sinds 1990 beheerder van het Siegerpark - gewerkt aan een beleidsplan waarin een visie wordt ontwikkeld over het toekomstige beheer en gebruik van het park. Nu blijkt dat de voorwaarde van de Siegers dat het een park moet blijven, helemaal nergens zwart op wit staat. Ook de nazaten van de Siegers konden er niets over vinden. Dit zou wel eens ernstige gevolgen kunnen hebben voor de toekomst van dit prachtige stukje natuurpark, wat het inmiddels is geworden. Wel zegt men dat de term 'hoogwaardig groen' in de gemeentepolitiek weer populair is.

Waarom is dit parkje zo waardevol?

Het Stadsdeel heeft het park weer wat meer in de oude staat teruggebracht, dat wil zeggen, zo bloemrijk als het indertijd was. Dr. Sieger had het voor de bijen bedoeld en niet als een glad gazon, wat het langzamerhand was geworden. Men probeert sinds 1992 het zo ecologisch mogelijk te beheren. De plassen zijn groter gemaakt voor waterberging van Nieuw Sloten en er zijn licht glooiende 'plas-dras-oevers' gemaakt, zodat dieren makkelijk in en uit het water kunnen kruipen. Er wordt gestreefd naar verschraling van het land om een grotere biodiversiteit - meer soorten planten en dieren - te creëren. Dit wordt bewerkstelligd door twee keer per jaar gefaseerd te maaien, dus niet alles tegelijk, zodat de eitjes van insecten en overwinterende dieren niet worden gestoord. Het maaisel wordt afgevoerd en gebruikt als broeihopen voor o.a. reptielen. Het waterbeheer geldt voor de sloten, waarbij maar ééns per drie jaar een `schouw' wordt gehouden - dit wil zeggen controleren, uitbaggeren etc. - en een natuurlijk evenwicht kan ontstaan. Een tijdje is het onderhoud uitbesteed aan groenaannemers. Maar door hun lustige maai- en snoeibeleid bleek het prachtige resultaat van jarenlang ecologisch beheer een flinke knauw te krijgen. Gelukkig wil het stadsdeel het beheer zelf weer in handen nemen.

Ga eens kijken in het Siegerpark. Het is er meestal rustig en vooral in het voorjaar is het er prachtig met zijn grote bloemenpracht. Het Siegerpark bevindt zich naast het Bijenpark en de Lissabon beide prachtige Volkstuinen aan de Sloterweg en 100 meter van Manege De Ruif.

Thom Breukel
Schrijver, o.a.: Stille Atlas van Nederland

NDSM-werf

De golfjes van het IJ klotsen tegen de pier, een diepgeladen aak (de Volharding 8) ploegt zeewaarts, de groene draagvleugelboot stuift uit IJmuiden de haven in, aan weerszijden bruist het boegwater hoog op. Hr Ms Mahu, ondiep water mijnenveger, ligt afgemeerd aan de steiger, voor de kade dobbert halfverzonken een zwarte onderzeeër met rode hamer en sikkel op de punt, voor een hoge loods staan stoere bomen, een krokodil en een leguaan, van diepbruin verroest ijzer.

Hier ben je nergens, in een niemandsland tussen een verleden van voorhamers  op ijzeren platen (wie zijn oor te luisteren legt kan zich verbeelden het gedreun  te horen) en een dynamische toekomst, die op zich laat wachten. De stad is ver weg nu, aan de overzij van het brede water, en in de probleemwijken van Noord achter je. Kalm kabbelt het water in de weerschijn van de zon die ondergaat achter sluierwolken. ,,Meneer!’’ Een taxichauffeur, mediterraan type, ziet mij notities maken. ,,Bent u schrijver? Zoekt u inspiratie?’’ ,,Ik zoek stilte,’’ zeg ik. ,,Dan bent u goed, meneer. Er is rust hier. De rust gaat uit van het water.’’

Stil is het niet. Een stad maakt van nature geluid, altijd. Zoeken naar stilte in de stad heeft iets hysterisch. Maar je bent in een cocon van ruimte en weidsheid.

John Jansen van Galen
Schrijver en journalist

 

Aan dek van ons schip in de  Keizersgracht tussen Amstel en Utrechtse straat
Stadsdeel Centrum

Aan dek van ons schip in de keizersgracht tussen amstel en utrechtse straat, een van de laatste grachten in amsterdam zonder rondvaartbootverkeer. Als ik wil kan ik me in het heerlijke stadsgedruis storten om de hoek en dan terug komen om de broodnodige stilte te ervaren aan dit kleine stukje water. Het levert een mooie balans. Zolang de brug onder de utrechtse straat niet verhoogd wordt voor rondvaartboten is dat mijn favorite stilte plek. Ik heb geluk dat ik daar mag wonen.

 

Amsterdamse Bos en Begijnhof

Goedemorgen, Ik doe illegaal mee, ik ga ervan uit dat ik ook niet uitgeloot zal worden. Ik ben een geboren en getogen Amsterdamse die al een paar jaar niet meer in Amsterdam woont. Ondanks dat blijf ik Amsterdammer al zou ik naar de Noordpool verhuizen. Ik vind dit zo'n leuk idee om een stiltekaart en een stiltewandeling te organiseren dat ik toch wil reageren. Het Amsterdamse Bos ooit bedoeld voor Amsterdammers die niet verder kwamen dan de stad (of hun straat en omgeving), is een heerlijk bos met voldoende rustpunten. Ook het Begijnhof al loop je er alleen maar overheen en kijk je even om de hoek in het Engelse kerkje. Op de ene plek kun je je een dag vermaken op genoeg rustige plekken op de andere plek moet je tegenwoordig een goede reden hebben voor je er op mag dacht ik. Ik heb goede herinneringen aan beide locaties als ik even los wilde komen uit alle hectiek van de dagelijkse beslommeringen.

 

Linnaeushof
Stadsdeel Oost-Watergraafsmer

Mijn favoriete stille plek is het Linnaeushof. Ik fiets hier enkele keren per week overheen en vind het een oase. Als er getennist wordt, hoor je alleen het 'pok, pok, pok' van de tennisballen. Als het geregend heeft, ruikt het groen zo heerlijk...

 

Binnenkadijk
Stadsdeel Centrum

Deze verhoogde binnenstraat is op zich niet erg mooi: typische kneuterigheid van eind jaren '80/begin jaren '90. Rommelige balkonnetjes, opstapjes, afstapjes. Maar vooral 's nachts is hier een oorverdovende stilte: in dit deel van de oostelijke binnenstad (kadijken) is nauwelijks verkeer. Het geluid wordt bovendien afgehouden door de hoge wanden van de voormalige pakhuizen. Pas om 6 uur 's ochtends wordt de stilte doorbroken door een prachtig geluid: de opgewonden vogels en apen van artis die hun het daglicht begroeten. Het is mijn stilte-oase, waar je 's nachts echt naar een stilte kunt luisteren die nergens door doorbroken wordt.

 

Groengebied Amstelland

Zowel in de zomer als in de winter gaan we er gedrieën graag op uit. Ik, mijn vriend en Mop, de hond. De Gaasperplas, waar je heerlijk kunt genieten van de stilte, de rust en de natuur, maar waar je ook kunt BBQen, kunt zonnebaden en ijsjes kunt kopen aan het strandje. Bij de Gaasperplas kan de hond heerlijk ongestoord rondlopen en ravotten. Terwijl de hond ligt te rollen over het gras geniet ik van het uitzicht en droom ik er van om in een roeibootje op de Gaasperplas rond te dobberen. Lekker snoezelen op het water, het lijkt me heerlijk! Als we gaan fietsen, wordt de tocht wat langer. We gaan dan van de Gaasperplas over naar de Gaasperzoom richting de Hoge Dijk. We hebben nog altijd het idee om daar een bezoekje te brengen aan het bezoekerscentrum Zon Alom, maar doordat er buiten zoveel te zien is en te genieten valt zijn we nog niet zover gekomen. Eenmaal in de buurt van een klein riviertje de Holendrecht richting de Amstel is het een uitdaging om over de zelfbedieningspont de Koet te varen. Zo iets klein en zo ingenieus vind ik echt om van te genieten. Al dromend kijk ik naar het mooie water en had ik graag gewild dat ik iets dergelijk zelf had kunnen bedenken of had kunnen maken. Eenmaal de Holendrecht overgestoken volgen we het water richting de Amstel. In Ouderkerk aan de Amstel rusten we even uit. Soms op het terras, maar soms ook aan de waterkant naast de supermarkt. Via Ouderkerk aan de Amstel fietsen we via de polder door naar Duivendrecht. Eenmaal in de drukte weer terug richting Amsterdam Zuidoost. Het is soms een groot contrast. De stilte van Amstelland en de skyline (Amsterdam Amstel, Amsterdam Rai, Amstelveen, Arena, etc) van Amsterdam die je goed kunt zien en kunt onderscheiden. Mop zit of ligt languit gestrekt in de bakfiets. Zolang we niet het centrum van Amsterdam of de drukte opzoeken vind Moppie alles best. Je ziet ook hem uitgebreid van onze twee uur durende fietstocht genieten.

Y-helling NDSM-werf
Amsterdam Noord

Mijn favoriete Stille plek is de Y-helling NDSM-werf. Alleen al het idee daar te zijn maakt me rustig van binnen. Even helemaal stil geeft zoveel innerlijke rust. Het brengt me terug naar mijn basis plannen. deze plek heeft iets bijzonders omdat het daar zo stil kan zijn met een heerlijke bries tegen je gezicht. Het beeld/uitzicht is de mond van de stad, eindeloos. De omvang van deze scheepshelling geeft ook een soort afbakening waarbinnen de stilte plaats vind. Zodra je een voet op de helling zet maak je deel uit van de onverwoestbare betonconstructie die daar eeuwig geduldig zal liggen. altijd welkom, altijd in stilte aanwezig, altijd in dezelfde omvang. deze zekerheden vormen de stilte die op afstand voelbaar is als je er eenmaal bent geweest. misschien is maggische stilte plek wel een juiste omschrijving. Het beton absorbeert je onrust en geeft je door stilte innerlijke kracht terug goede tijdstippen zijn de zondagochtend. door de weeks rond 15:00 (vaak nog een zonnestraal) met alle weerstypen fijne stilte NDSM Y-helling is officiel een rijksmonument.

Huis te Vraag
Oud-Zuid

Huis te Vraag is mijn favoriete Stille Plek, waar ik graag ben als de levensvragen beanwoord willen worden. Ik ben een druk mens en naast mijn werk volg ik een cursus aan de VU en doe ik vrijwilligerswerk bij Humanitas. Ik heb de stilte van Huis te Vraag erg hard nodig om alles in balans te houden. Ik ben er wekelijks en helemaal in de herfst.

BG terrein
Centrum

Mijn favoriete stille plek is de bedreigde binnenhof op het BG terrein tussen het Zusterhuis en de Oude Theaterschool. Dit binnenterrein ligt pal achter mijn woning en is overdag door iedereen te bezoeken. Ik zit en lig er regelmatig in de zon. Ontvang er mensen op de thee of een glaasje. Midden in het kosmopolitisch dorp Amsterdam is dit binnenterrein een oase van rust. Dit terrein is onderdeel van een serie openbare binnenhoven op het BG. Het zou zonde zijn als het bouwplan van de UvA met een mega-bieb deze rustige hoven midden in de stad zou vernietigen.

De Tuin van het Theatermuseum
Stadsdeel Centrum

Lage struiken, hoge bomen
bedekte bodem rond 't terras
hoe graag mocht ik hier dikwijls komen
straks geen plek die is, maar wàs

want de tuin blijft straks verstolen
achter 'n ontoegank'lijk pand
gesloten voor  adepten van idolen
van het Theater in dit land

hoe heeft dit kunnen gebeuren
glorieus gebouw met alle roem van toen
de tuin het meest nog te betreuren
onttrokken aan het stadse groen