Vraag en antwoord

De meest gestelde vragen:

1. Wat gaat er gebeuren met de decentralisatie van de AWBZ?
2. Wat houdt de decentralisatie AWBZ begeleiding in?
3. Wat is vooralsnog de beoogde invoeringsdatum?
4. Hoe regelvrij is de decentralisatie?
5. Wie zijn de doelgroepen binnen dit proces?
6. Hoe is de verdeling van de doelgroep over de stadsdelen?
7. Hoe gaat de gemeente Amsterdam nu verder?

----------------------------------------------------------------------------------------

1. Wat gaat er gebeuren met de decentralisatie van de AWBZ?
De verwachting is dat ook een volgend kabinet met maatregelen zal komen die de toenoemende uitgaven voor langdurige zorg moeten beteugelen. De kans is groot dat wederom voor decentralisatie van AWBZ-begeleiding naar gemeenten wordt gekozen. Maar het is ook mogelijk dat er méér overgaat naar gemeenten (behalve begeleiding ook extramurale verpleging en verzorging) of dat er juist voor gekozen wordt zoveel mogelijk onder te brengen in de zorgverzekering.

Daarnaast valt te verwachten dat het scheiden van wonen en zorg (waarbij de wooncomponent niet meer uit de AWBZ gefinancierd zal worden) van invloed zal zijn op de ondersteuningsvraag van kwetsbare groepen richting de gemeenten. Duidelijkheid over dat alles valt pas te verwachten als een nieuw kabinet gevormd is.

In Amsterdam is de decentralisatie AWBZ aangegrepen als vliegwiel voor Wmo-brede innovaties, onder andere op het gebied van:

• Vereenvoudiging toegang/indicatiestelling;
• De gekantelde werkwijze (van aanspraak naar noodzaak; het resultaat van de ondersteuning staat centraal);
• Het persoonsgebonden budget;
• De herijking van het pakket van voorzieningen, waarbij met name het basisaanbod in de wijk een sterke impuls moet krijgen.

Nu besluitvorming over de decentralisatie langer op zich laat wachten, maar wel duidelijk is dat in de langdurige zorg en ondersteuning de nodige ingrepen te verwachten zijn is het een logische keus om de ingezette innovaties met kracht ter hand te nemen. De doorontwikkeling van de Wmo draagt eraan bij dat toekomstige decentralisaties beter landen. Kortom: Amsterdam handhaaft haar koers wat betreft de ingezette innovaties.
(terug naar overzicht)

2. Wat houdt de decentralisatie AWBZ begeleiding in?
Het gaat hier om de decentralisatie van extramurale begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding), alsmede kortdurend verblijf en vervoer van en naar dagbesteding.
Het doel van de functie begeleiding is bevordering, behoud of compensatie van zelfredzaamheid zodat opname in een instelling of verwaarlozing wordt voorkomen. De begeleiding kan ook worden ingezet ter ontlasting van mantelzorgers.
De functie begeleiding draagt eraan bij dat cliënten optimaal kunnen functioneren op allerlei levensgebieden: zelfzorg, wonen, werken, financiën, vrije tijd, sociaal netwerk en contacten met instanties. De begeleiding ondersteunt cliënten vaak op het terrein van structuur en dagritme, maar omvat ook praktische hulp bij en overname van taken op het gebied van zelfzorg, huishouden en administratie.
Om voor begeleiding uit de AWBZ in aanmerking te komen is een CIZ-indicatie vereist. Wie een indicatie heeft, heeft vervolgens de keuze uit zorg in natura (ZIN) of een persoons gebonden budget (PGB).
(terug naar overzicht)

3. Wat is vooralsnog de beoogde invoeringsdatum?
De planning was 1 januari 2013 voor nieuwe cliënten en mensen van wie de indicatie afloopt. Vervolgens zouden per 1 januari 2014 gemeenten verantwoordelijk worden voor alle cliënten die begeleiding krijgen. Het nieuwe kabinet zal besluiten hoe, of en wanneer de decentralisatie AWBZ ingevoerd gaat worden.
(terug naar overzicht)

4. Hoe regelvrij is de decentralisatie?
Het is de bedoeling dat de functie begeleiding als het ware ‘inhoudsloos' over komt vanuit de AWBZ. In de AWBZ is begeleiding een verzekerd recht op basis waarvan een individuele voorziening wordt verstrekt. In de Wmo geldt het compensatiebeginsel. De gemeente moet mensen met beperkingen compenseren opdat zij zelfstandig kunnen wonen en meedoen in de samenleving, maar is betrekkelijk vrij in de wijze waarop het aanbod wordt ingericht. De gemeente kan dus zelf bepalen hoe zij de begeleiding onder de Wmo opnieuw wil vorm geven en kan daarbij verbindingen leggen met andere Wmo voorzieningen en andere gemeentelijke domeinen. Het budget dat overkomt is niet geoormerkt.
Tijdens de besprekingen in de Tweede Kamer was er een aantal amendementen ingediend (bv doeluitkering, rol voor de inspectie voor de gezondheidszorg) om de beleidsvrijheid van gemeenten te beperken, of bepaalde groepen buiten de decentralisatie te houden. Een stemming hierover heeft door de val van het Kabinet nooit plaats gevonden.
(terug naar overzicht)

5. Wie zijn de doelgroepen binnen dit proces?
De functie begeleiding in de AWBZ is bedoeld voor mensen met somatische, psychogeriatrische of psychiatrische problematiek, of een verstandelijke, lichamelijke of zintuiglijke handicap, die matige of zware beperkingen hebben op het terrein van sociale redzaamheid, bewegen en verplaatsen, psychisch functioneren, geheugen en oriëntatie en/of probleemgedrag.

Cliëntgroep	Landelijk	Amsterdam
Somatische problematiek	32.655 (15,5%)	1. 955 (20,8%)
Psychogeriatrische problematiek	15.295 (7,3%)	500 (5,3%)
Psychiatrische problematiek	75.035 (35,6%)	3.655 (38,9%)
Lichamelijke handicap	18.750 (8,9%)	605 (6,4%)
Verstandelijke handicap	64.430 (30,5%)	2.440 (26,0%)
Zintuiglijke handicap	4.775 (2,3%)	240 (2,6%)
Onbekend	5 (0,0%)	x
	210.950 (100%)	9.395 (100%)

+ +/- 800 jeugdigen met psychische of gedragsproblematiek die geïndiceerd zijn door Bureau Jeugdzorg.
(terug naar overzicht)

6. Hoe is de verdeling van de doelgroep over de stadsdelen?

Op basis van de indicaties, afgegeven door het CIZ, ontstaat het volgende beeld:

Cliënt- groep	Centrum	Noord	Oost	Zuid	West	Nieuw West	Zuidoost	Amsterdam
SOM	130	305	270	305	295	380	240	1.930
PG	30	65	50	125	50	110	60	500
PSY	385	440	615	630	635	500	340	3.545
LG	45	65	130	65	60	120	70	555
VG	105	490	435	180	335	575	350	2.480
ZG	15	40	35	30	35	65	30	250
	710	1.405	1.535	1.335	1.415	1.760	1.095	9.260

Verdeling van de jeugdigen over de stadsdelen is op dit moment nog niet bekend.
(terug naar overzicht)

7. Hoe gaat de gemeente Amsterdam nu verder?
Als gemeente bekijken we nu welke ontwikkelingen we temporiseren of uitstellen. Zodra in Den Haag bekend is hoe en wanneer de decentralisatie ingevoerd gaat worden, vindt u daarover meer informatie op onze website: www.amsterdam.nl/vanawbznaarwmo