Caissonmethode

Wie?

Heijmans, Visser & Smit Bouw

Wat?

De caissonmethode

Waar?

Vanaf het Stationsplein bij Centraal Station tot aan het begin van het Damrak.

Waarmee?

Sluissystemen en waterkannonen

Waarom?

Het verkeer voor het Centraal Station moet tijdens de bouw van de Noord/Zuidlijn door kunnen gaan. De gehele metrotunnel in één keer hier aanleggen kan daarom niet. Verder is de grond vanaf het Stationsplein van het Centraal Station tot aan het Damrak niet ideaal voor een open bouwput. Daarom is er voor gekozen om, net als bij de bouw van de Oostlijn, te bouwen met de caissonmethode. Het vanaf het straatniveau naar beneden laten zakken van kant en klare vooraf gebouwde tunneldelen.

Op welke wijze?

Met deze methode is de bestaande Oostlijn aangelegd. Bij de caissonmethode worden op straatniveau op een zandbed drie grote betonnen dozen gemaakt. Een hiervan wordt later gebruikt als startschacht van de tunnelboormachines. Ieder tunneldeel, of caisson, steunt op een soort snijranden die twee meter dieper steken dan de vloer. Hierdoor vindt de caisson straks gemakkelijker zijn weg de grond in. Via trappen en luchtsluizen kunnen caissonwerkers onder de caisson komen. Zij spuiten daar het zand los met waterkannonen en zuigen de modder weg. Zo zakt de zware betonnen caisson per dag circa 1,5 meter naar beneden. Door het gewicht zakt de caisson vanzelf de bodem in tot een vaste zandlaag op 20 à 25 meter diepte.

Zodra de onderkant van de caisson het grondwater bereikt, worden de luchtsluizen in de caisson gesloten. Onder het bouwwerk ontstaat door verhoogde druk een luchtbel. De hoge druk zorgt ervoor dat grondwater niet de werkruimte in kan lopen of dat de caisson ineens teveel naar beneden zakt. Dankzij deze luchtbel kan men ook beneden het grondwaterniveau werkzaamheden uitvoeren onder de caisson. Naarmate de caisson verder zakt, neemt de grondwaterdruk toe en wordt de druk in de luchtbel ook hoger. De caissonwerkers kunnen maar een paar uur achter elkaar onder de caisson werken en staan onder medisch toezicht. Net als duikers lopen zij het risico caissonziekte te krijgen, daarom moeten ze na het werken eerst in een decompressietank om weer aan de normale luchtdruk te wennen.

Wanneer?

Caisson 1 en 3 zijn in 2006 voltooid. Heijmans en Visser & Smit Bouw gaan nu het tussenliggende Caisson 2 maken

Zien?

Voor de aanleg van de Oostlijn werd de caissonmethode gebruikt