Kinderen zijn zeer kwetsbaar in het verkeer. Ze hebben weinig verkeerservaring en zijn nog niet in staat de gevolgen van hun acties goed in te schatten. Bovendien zijn ze snel afgeleid. Vandaar dat de gemeente in de periode 2012-2015 nog meer in gaat zetten op de schoolomgeving. Dat betekent dat alle infrastructuur rondom basisscholen zal worden bekeken en waar nodig aangepakt. Daarnaast krijgen alle scholen educatiepakketten aangeboden waar zij gratis gebruik van kunnen maken. Ten slotte vraagt de gemeente ook iets van ouders. Er worden dan ook verkeersouders geworven die als schakel dienst kunnen doen tussen school, ouders, gemeente en politie.
Verkeerseducatie
In samenwerking met de Stadsregio Amsterdam biedt de gemeente verschillende verkeerseducatiepakketten aan. Voor basisscholen zijn deze gratis. Zij kunnen kiezen voor een standaard (landelijk) pakket voor de groepen 1 t/m 8 of voor het Amsterdamse programma Tussen School en Thuis (TS&T) voor de groepen 5, 6 en 7. Ook een combinatie is mogelijk. De pakketten kunnen meerdere jaren worden gebruikt.
Tussen School en Thuis
Tussen School en Thuis (TS&T) biedt basisscholen in Amsterdam gratis online lesmateriaal. In deze digitale verkeerslessen staat de specifieke verkeerssituatie rond de school centraal. Doel is leerlingen bewuster te laten deelnemen aan het verkeer. De lessen zijn zeer geschikt om leerlingen voor te bereiden de verkeersexamens.
De leerlingen brengen de gevaarlijke verkeerspunten op hun eigen school-thuisroute in kaart. Ze tekenen deze op een digitale plattegrond. Vervolgens ontwikkelt TS&T de online lessen aan de hand van de gefotografeerde verkeerssituaties. Ga naar de website Tussen School en Thuis.
Theoretische verkeersexamens
Amsterdam organiseert ieder schooljaar het theoretisch verkeersexamen voor leerlingen van groep 7. Alle Amsterdamse scholen worden hiervoor uitgenodigd. De school geeft de verkeerslessen, de Dienst Maatschappelijke Ontwikkeling zorgt voor aanvullend lesmateriaal en bereidt het verkeersexamen voor. Het verkeersexamen test de kennis van de verkeersborden en verkeersregels, in het bijzonder voor voetgangers en fietsers.
Fietsexamens
Sinds 2004 biedt de gemeente ieder jaar het praktisch fietsexamen aan. Kinderen die geslaagd zijn voor hun theoretisch verkeersexamen kunnen in groep 8 deelnemen. Op een speciaal op de openbare weg uitgezet parcours kunnen ze hun fietsvaardigheid in verschillende verkeerssituaties bewijzen. Het fietsexamen test of kinderen hun verkeerskennis ook kunnen toepassen.
Jongleren in het verkeer
Verkeersopvoeding begint al in de buggy en op het fietszitje. Baby's en peuters pikken zo al veel op. Ouders kunnen hun kinderen een stevige basis meegeven door te voet en op de fiets op stap te gaan, te praten over wat er gebeurt op straat en door zelf het goede voorbeeld te geven. Ook professionele opvoeders, zoals bij peuterspeelzalen, kunnen hun bijdrage leveren door met de kinderen te 'spelen met verkeer'. Dat is de boodschap van 'JONGleren in het verkeer'. Het pakket bestaat uit een verkeersthemaweek voor de kinderen en een informatiebijeenkomst voor de ouders. Het wordt aangeboden aan verschillende peuterspeelzalen en kinderdagverblijven in Amsterdam.
Landelijke lesmethode
Scholen kunnen ook uit vier landelijke lesmethodes kiezen: ‘Wijzer door het Verkeer', ‘Wegwijs', ‘Klaarover' en ‘Afgesproken'. Deze pakketten worden uitgezet door ABC-onderwijsbegeleidingsdienst.
Kortlopende projecten in het basisonderwijs:
- Het Groot VerkeersMysteriespel is een uitgebreid pakket met educatieve materialen, waarmee een school gedurende twee tot drie weken projectmatig en praktisch aan verkeer kan werken.
- Verkeersslang is een spel dat kinderen stimuleert te voet of met de fiets naar school te komen.
Netwerk ‘Kind en Verkeer'
Tot op heden is de rol van de ouders in de verkeerseducatie in Amsterdam beperkt. Om hun betrokkenheid te vergroten, wordt een netwerk van vrijwilligers (verkeersouders) opgericht.
Verkeersouders kunnen een actieve bijdrage leveren bij het oplossen van verkeersveiligheidsproblemen, waarbij zij de gemeente, de basisschool, lokale bedrijven, buurtbewoners en lokale media kunnen betrekken.
Activiteiten die de verkeersouders kunnen ondernemen zijn onder andere:
- de verkeerssituatie rondom de school in kaart brengen;
- verkeersveiligheid bij scholen hoog op de agenda te zetten;
- activiteiten ondernemen opdat kinderen veilig aan het verkeer kunnen deelnemen;
- invloed uitoefenen op het haal- en brenggedrag van ouders;
- in overleg treden met stadsdeelvertegenwoordigers over mogelijke verbeteringen van de infrastructuur;
- partijen uit de schoolomgeving bij activiteiten te betrekken.
Voor het opbouwen en onderhouden van het vrijwilligersnetwerk ‘Kind en verkeer' wordt een beroepskracht van VVN ingezet. Deze werft, ondersteunt en adviseert verkeersouders en neemt het initiatief om samen met de scholen werkgroepen van verkeersouders vormen.
Verkeerseducatie voor het voortgezet onderwijs
Op het voortgezet onderwijs worden de volgende pakketten aangeboden:
- De lesmodule ‘Onderweg' is ontwikkeld in het kader van het project TS&T en bestemd voor de leerlingen in de brugklas VMBO.
- ‘Behave & Besafe' is voor de onderbouw. Het maakt jongeren bewust van hun gedrag. Ze onderzoeken verkeersonveiligheid, betrekken hun eigen rol en bedenken oplossingen.
- ‘Draaiboek Fiets' is een lespakket voor de brugklasleerlingen van het VMBO. Het is onder andere bedoeld om het fietsgebruik onder jongeren te stimuleren.
- ‘Wegwijs voor het praktijkonderwijs' is voor de brugklassen van de 4 VSO / MLK-scholen. Het is aangepast lesmateriaal, waardoor deze leerlingen ook het theoretisch verkeersexamen kunnen doen.
- De Verkeerszuil kan in de aula worden geplaatst. Het doel is om jongeren op een ludieke manier kennis te laten maken met de basisaspecten in het verkeer.