Amsterdam gratis en voor niks

Een 'dagje Amsterdam' hoeft niet veel te kosten. De hoofdstad biedt zelfs genoeg gratis bezienswaardigheden om een hele week mee te vullen. Sommige van deze attracties behoren bovendien tot de aardigste verrassingen van Amsterdam. Hun geheim is dat ze vaak achter onopvallende gevels verborgen zijn. Wat voorbeelden:

Kruimelpad


Amsterdam gratis en voor niks

3 oktober 2002
 - 
i.s.m. Amsterdam Tourist Board

Een 'dagje Amsterdam' hoeft niet veel te kosten. De hoofdstad biedt zelfs genoeg gratis bezienswaardigheden om een hele week mee te vullen. Sommige van deze attracties behoren bovendien tot de aardigste verrassingen van Amsterdam. Hun geheim is dat ze vaak achter onopvallende gevels verborgen zijn. Wat voorbeelden:

Schuttersgalerij: schilderijen op straat

Foto Schuttersgalerij, fotograaf Edwin van EisEen van de verrassingen van het Amsterdams Historisch Museum is de Schuttersgalerij. In een straatje tussen Kalverstraat en Begijnhof zijn vijftien reusachtige schilderijen te vinden; waarschijnlijk de enige plek ter wereld waar schilderijen gewoon op straat hangen. Wel overdekt natuurlijk. Het zijn portretten uit de 17e eeuw van Amsterdamse schuttersgilden. Deze gilden waarvan vele vooraanstaande Amsterdammers lid waren zorgden in tijden van nood voor de verdediging van de stad. Het meest beroemd geworden schuttersportret is de Nachtwacht van Rembrandt, maar daarvoor moet je in het Rijksmuseum zijn. De Schuttersgalerij van het Historisch Museum is te bereiken via o.a. het prachtige poortje van het Burgerweeshuis aan de Kalverstraat 92.

  • Amsterdams Historisch Museum, Kalverstraat 92

Begijnhof: middeleeuwse rust in wereldstad

Foto Begijnhof, fotograaf Edwin van EisHet Begijnhof hoort niet zozeer thuis in de categorie onbekend als wel in de categorie moeilijk vindbaar. Verborgen achter de gevels van het Spui ligt het als een dorpspleintje in het hart van Amsterdam. Een grasveld met hoge bomen, met daaromheen eeuwenoude huizen, veel bloemen en in het midden een middeleeuws kerkje. Het Begijnhof werd gebouwd in de 14e eeuw als woonplaats voor vrome vrouwen die niet in een klooster wilden intreden. Het oudste huis van Amsterdam, met een houten gevel uit ongeveer 1475, is ook hier te vinden. De ingang is aan de Gedempte Begijnensloot, een steegje tussen het Spui en de Rozenboomsteeg.

  • Begijnhof, Spui/Gedempte Begijnensloot

Brug van 15 bruggen

Foto brug van 15 bruggen, fotograaf Edwin van EisIn de Amsterdamse grachtengordel is een brug te vinden, die uitzicht geeft op maar liefst vijftien bruggen. Dit bijzondere schouwspel biedt de brug op de kruising van Reguliersgracht met de Herengracht, aan de oneven zijde. Als je op deze brug gaat staan, met de rug naar het Thorbeckeplein, zie je zes boogbruggen op een rijtje. Aan de linkerkant vind je er over de Herengracht dan nog eens zes achter elkaar, en rechts zie je de volgende twee. Een beetje rekenaar is nu tot het teleurstellende totaal van slechts 14 bruggen gekomen. De 15e is de brug waarop je stáát.

In de meeste toeristische gidsen over Amsterdam staat deze 'Bridge of 15 bridges' wel vermeld. 's Avonds wordt het schouwspel nog feestelijker, want dan zijn de brugbogen met honderden lampjes verlicht. Vanuit rondvaartboten hoor je dan regelmatig een koor van oh's en ah's en het geklik van een hele batterij fototoestellen.

  • Reguliersgracht/hoek Herengracht

Adembenemend uitzicht vanaf zinkend schip

Foto Nemo, fotograaf Edwin van EisOp de plek waar de IJ-tunnel begint en per uur duizenden auto's onder het IJ verdwijnen, staat het science center NEMO. Dit groenkoperen bouwwerk lijkt op een zinkend schip. Het is een ontwerp uit 1992 van de beroemde Italiaanse architect Renzo Piano. Het hellende dakplein is dagelijks, behalve maandag, vrij toegankelijk van 10.00-17.00 uur, en bereikbaar via een gigantische trappartij. Vanaf  het 30 meter hoge dak kun je genieten van een adembenemend uitzicht over de binnenstad van Amsterdam. Te zien zijn onder andere de stadstorens, het Scheepvaartmuseum met het 18e eeuwse VOC-schip "Amsterdam" en het Oostelijk Havengebied. Zodra het zonnetje schijnt stelt Nemo het "Splashing Water Wonder" in werking. Deze reusachtige interactieve waterloop van 4000 liter water kun je zelf beïnvloeden door aan kranen en wielen te draaien. Een plek dus waar kinderen zich prima kunnen vermaken en waar je lekker af kunt koelen.

NEMO zelf is een museum met het motto "verboden af te blijven". Hier doe je zelf wetenschappelijke experimenten en zo leer je meer over hoe de wereld werkt. Maar uiteraard is NEMO zelf niet gratis. Meer info: http://www.e-nemo.nl/

  • NEMO, Oosterdok 2, publieksinformatie: 020-531 3233

Rijksmuseum gratis voor bezoekers van 18 jaar en jonger

Foto Rijksmuseum, fotograaf Edwin van EisHet Rijksmuseum behoort tot de belangrijkste musea ter wereld en omvat de grootste kunstverzameling van Nederland. Bezoekers van 18 jaar en jonger mogen gratis naar binnen. Tot de hoogtepunten van de afdeling Schilderijen behoren werken van Rembrandt (22 schilderijen, waaronder de Nachtwacht; het Joodse Bruidje), Vermeer (o.a. de Keukenmeid; het Lezende Vrouwtje), Frans Hals, Albert Cuyp en Jan Steen. Ook werken van  o.a. Italiaanse en Spaanse schilders zijn er te bewonderen. Daarnaast is er veel toegepaste kunst te zien, zoals meubelen, wandtapijten, zilver, glas, porselein en Delfts aardewerk. De afdeling Aziatische Kunst toont voorwerpen uit India, China, Japan en Indonesië.

De basis van de collectie van het Rijksmuseum ontstond in 1800. Het huidige museum, destijds spottend het aartsbisschoppelijk paleis genoemd, opende in 1885 zijn deuren.

Het Rijksmuseum wordt momenteel verbouwd, maar een groot deel van het museum is toch te bezoeken.

Lunchconcerten in Concertgebouw, Stadhuis, Muziekgebouw aan 't IJ en Ignatiushuis.

Voor niets gaat de zon op, en kun je klassieke concerten bezoeken op de mooiste lokaties van de stad.

Foto concert, fotograaf Edwin van EisOp dinsdag gaan om 12.15 uur de deuren open van de Boekmanzaal (onderdeel van het Amsterdamse Stadhuis/Muziektheater), voor een concert van 12.30-13.00 uur. De programmering is gevarieerd, en niemand minder dan het Nederlands Philharmonisch Orkest, het Koor van de Nederlandse Opera en Opera Studio Nederland laten horen wat ze in huis hebben.

Elke woensdag treedt er een toporkest, aanstormend talent of conservatoriumensemble gratis voor je op in het Concertgebouw. Van 12.30 tot 13.00 uur kun je een gevarieerd repertoire beluisteren in de Grote Zaal of Kleine Zaal. Van klassiek tot hedendaags, te beluisteren in een concertzaal die wereldwijd bekend staat om zijn uitstekende akoestiek en bijzondere ambiance. Bijtijds komen is aanbevolen.

Het Muziekgebouw aan 't IJ verzorgt maandelijks, op dinsdag, een gratis lunchconcert. De concerten beginnen om 12.30 uur. Jonge sterren van o.a. het Conservatorium van Amsterdam en Nationaal Muziekinstrumenten Fonds brengen een merendeels hedendaags repertoire.

Elke dinsdag van 12.30 tot 13.00 brengen gerenommeerde musici en conservatoriumstudenten kosteloos een klassiek programma ten gehore in het Ignatiushuis (nabij het Spui).

Pont over het IJ: een gratis rondvaart

Tussen de Amsterdamse binnenstad en Amsterdam-Noord ligt het IJ, het oudste deel van de Amsterdamse haven. Het is een inham van de vroegere Zuiderzee (nu IJsselmeer). Over dit IJ kun je 24 uur per dag verschillende gratis 'rondvaarten' maken per pont. Vanaf de pontjes heb je, al laverend tussen het scheepvaartverkeer, een prachtig uitzicht op de skyline van Amsterdam en de moderne gebouwen langs het IJ. Alle ponten vertrekken vanaf dezelfde steiger achter het Centraal Station.

Foto IJ-oever, fotograaf Edwin van EisHet 'Buiksloterwegveer' vaart dagelijks naar de overkant en terug, elke paar minuten, ook 's nachts. Het loont de moeite in Amsterdam-Noord aan wal te gaan. Je kunt hier een wandeling maken, bijvoorbeeld over de sluis, of binnenstappen bij Het Tolhuis aan de Buiksloterweg 7, een café-restaurant uit 1859 dat een beschermd monument is. Open voor een drankje of hapje: maandag en vrijdag 9.30-15.30 uur, dinsdag t/m donderdag van 9.30-19.30.

Vanaf dezelfde steiger vertrekt ook een kleinere pont, het 'IJpleinveer', die passagiers vervoert naar een meer oostelijk gelegen steiger aan de overkant, het Pontplein. Dit veer vaart tussen 6.20 en 23.57. Het tochtje duurt 5 minuten.

Het 'NDSM-Werfveer' vaart dagelijks tussen 7.30 en 00.45 heen en weer tussen het Centraal Station en de NDSM-Werf in Amsterdam Noord. Het veer is geschikt voor voetgangers en (brom)fietsers. Dit tochtje duurt een heel kwartier.

Zie voor meer informatie over de ponten de verenkaart van het GVB.

Drijvende Bloemenmarkt op het Singel

Foto Bloemenstal, fotograaf Gerda ButerDe Bloemenmarkt op het Singel, tussen Munttoren en Koningsplein, is in alle seizoenen een van de meest kleur- en geurrijke bezienswaardigheden van Amsterdam. Het Singel behoort tot de oudste grachten van Amsterdam. Bijzonder is dat de koopwaar is uitgestald op drijvende schuiten. Een overblijfsel uit de tijd dat alle bloemen en planten op deze markt dagelijks vers per schuit werden aangevoerd vanuit de tuinbouwgebieden rond Amsterdam. Nog steeds worden de bloemen dagelijks aangevoerd, maar de bestelauto heeft het van het vervoer over water gewonnen.

Sinds 1862 is deze markt uitgegroeid tot de bekendste bloemenmarkt van Nederland. Alles wat groeit en bloeit is hier te vinden, van de oer-Hollandse tulpen en geraniums tot en met fijnzinnige kamercypressen, en manobollen van de Paas-eilanden. In december natuurlijk ook een overweldigend aanbod aan kerstbomen in alle soorten en maten.

Open: ma t/m vr 9.00-18.00 uur; za 9.00-17.00 uur.

  • Singel, tussen Koningsplein en Muntplein

Verenigd Europa aan de Roemer Visscherstraat

Foto verenigd Europa, fotograaf Edwin van EisIn de Amsterdamse Roemer Visscherstraat kun je binnen een minuut een rondreis maken langs zeven Europese landen. Sinds 1894 staat hier een rij woonhuizen, gebouwd in de stijlen van zeven landen: Duitsland, Frankrijk, Spanje, Italië, Rusland, Nederland en Engeland. Dit 'Verenigd Europa', ook wel bekend als 'Zevenlandenhuizen', werd gebouwd door architect Tjeerd Kuipers (1858-1942) met de bedoeling de geschiedenis van de Europese bouwkunst in beeld te brengen. Van rechts naar links:

  • op nr. 20 een huis met spitsboogvensters, dat geïnspireerd is door de romantische Duitse bouwstijl;
  • op nr. 22 een Frans Loire-chateau op miniformaat;
  • de Spaanse villa op nr. 24 verwijst naar de Moorse meesterwerken in Granada; 
  • het Italiaans palazzo daarnaast op nr. 26 is aanzienlijk strakker van stijl; 
  • het huis op nr. 28 heeft iets weg van een Russische kathedraal uit de tijd van Iwan de Verschrikkelijke, bekroond door een uivormige koepel met een kruis dat dankzij kettingen tegen zware stormen bestand is; 
  • op nr. 30 zijn we dicht bij huis met een Nederlands woonhuis in renaissance-stijl; 
  • de rij wordt voltooid door een Engelse cottage op nummer 30a.
  • Roemer Visscherstraat 20-30a (in buurt tussen Leidseplein en Vondelpark)

De Magere Brug: niet meer zo mager als vroeger

Foto magere brug, fotograaf Liesbeth AardemaVan de honderden bruggen in de Amsterdamse binnenstad is de Magere Brug waarschijnlijk het bekendst. Deze schilderachtige houten ophaalbrug werd in 1672 gebouwd over de rivier de Amstel.

Sommige Amsterdammers beweren dat de brug is genoemd naar de dames Mager: twee schatrijke zusters die ieder aan een kant van de Amstel zouden hebben gewoond. Zij hadden deze brug laten bouwen om gemakkelijk bij elkaar op visite te kunnen gaan. De werkelijke verklaring is wat nuchterder: vroeger was de brug zó smal dat twee voetgangers elkaar nauwelijks konden passeren. Toen het verkeer langs de Amstel toenam werd de brug in 1871 vervangen door een breder exemplaar; sindsdien is de aanduiding "mager" niet meer zo van toepassing.

Het blijft echter een van de mooiste bruggen van Amsterdam. 's Avonds is de Magere Brug met duizenden lampjes verlicht, en als romantische plekje bij verliefden - en fotografen! - zeer in trek.

  • Magere Brug, Amstel tussen Keizersgracht en Prinsengracht

Kunst kijken zonder kaartje

Foto kunsthond, fotograaf Edwin van EisVoor een glimp kunst hoef je je niet langer te verdringen tussen de toeristen op het museumplein. In de Jordaan word je namelijk met open armen ontvangen door  tientallen gerenommeerde galerieën. Die doen sinds jaar en dag hun uiterste best om befaamde binnen- en buitenlandse kunstenaars hun toonzaal binnen te halen. Helemaal voor niets, en zonder koopverplichting, kun je hier kijken naar het werk van gevestigde en aanstormende talenten. Je treft  zowel experimenteel werk (installaties), als conventionele kunst (schilderijen, foto's, sculpturen). In het gebied rondom de Rozengracht alleen al kun je met een aardige wandeling een dozijn galerieën bezoeken. De moeite van het omlopen waard is W139, gevestigd in de Warmoesstraat 139.

Het smalste huis ter wereld in Amsterdam

Het smalste huis ter wereld is te vinden in Amsterdam, op het Singel 7: één meter breed, nauwelijks breder dan de voordeur. De mensen die er in wonen moeten wel heel slank zijn... De eerlijkheid gebied te zeggen dat dit de achtergevel is van een huis; de voorkant is een stuk breder.

Toch is het smalste huis van Europa wel in Amsterdam te vinden. In de Oude Hoogstraat 22, tussen de Dam en de Nieuwmarkt staat een piepklein huisje, met een typisch Amsterdamse klokgevel. Deze is slechts 2.02 meter breed, en zes meter diep.

Een ander voorbeeld staat hier vlakbij, aan de Kloveniersburgwal 26: een Foto Kloveniersburgwal, fotograaf Edwin van Eisfraaie lijstgevel van 2.44 meter breed, bekend als het 'Kleine Trippenhuis', ofwel het 'Huis van de koetsier van de heer Trip'. Het staat pal tegenover het 'Trippenhuis' op no. 29, met ruim 22 meter uitgerekend het breedste woonhuis van Amsterdam! Het werd in 1660 gebouwd voor de zeer gefortuneerde broers Lodewijk en Hendrick Trip, die fortuin hadden gemaakt met de handel in ijzer, koper, geschut en ammunitie. Het verhaal gaat dat de koetsier van de heer Trip uitriep: "Ach, ik zou al gelukkig zijn met een huis dat zo breed is als de voordeur van mijn meester". Deze hoorde dat, en zorgde ervoor dat zijn koetsier zo'n huis kreeg.

  • Singel 7
  • Oude Hoogstraat 22
  • Kloveniersburgwal 26

Concerten op carillons uit de Gouden Eeuw

Amsterdam is de stad met de meeste carillons ter wereld, in totaal negen. De meeste dateren uit de Gouden Eeuw, en werden gebouwd door de beroemde klokkengieters Francois en Pierre Hemony. Deze broers, die zich in 1655 in Amsterdam vestigden, waren de eerste klokkengieters die de toon van grote klokken zuiver wisten te treffen.

Nog steeds strooien deze muziekinstrumenten ieder kwartier hun 'gouden' klanken uit over de stad. Bovendien worden op vier van deze eeuwenoude carillons wekelijks concerten gegeven. Het zijn de carillons van de Westertoren (dinsdag van 12-13 uur), Zuidertoren (donderdag van 12-13 uur), Munttoren (zaterdag van 14-15 uur) en Oudekerkstoren (dinsdag van 14-15 uur, zaterdag van 16-17 uur). Voorbijgangers worden niet alleen (gratis) getrakteerd op klassieke muziek, maar vaak ook op popsongs tot en met de laatste hits.

Draaiorgels op straat

Foto draaiorgel, fotograaf Edwin van EisDraaiorgels voelen zich thuis in Amsterdam, als vissen in het water. Nergens klinken deze bontgeschilderde muziekinstrumenten zo mooi als in de smalle straten van de binnenstad. Zij geven extra fleur aan het toch al zo kleurrijke straatbeeld in Amsterdam.

Ieder orgel heeft zijn eigen karakter, en dus dragen ze allemaal een eigen naam. Soms ook een bijnaam. Eentje dankte bijvoorbeeld z'n naam 'de IJskast' aan het gaas waarmee de zijluifels dichtgemaakt waren. Maar met het gaas verdween ook deze bijnaam, en tegenwoordig luistert dit orgel naar de naam 'De Pipo', naar de clown die op het front geschilderd is. In Amsterdam kun je nog drie orgels tegenkomen: de Bandiet, de Frans Hals en de Domino. Draaiorgelmuziek is in principe gratis, maar de orgelman stelt een financiële bijdrage in zijn mansbakje wel zeer op prijs.

Bijzondere begraafplaatsen

Foto grfmonument, fotograaf Edwin van EisAmsterdam kent prachtige oude begraafplaatsen, die aan tal van bekende en onbekende Amsterdammers een laatste rustplaats boden. Veel van die begraafplaatsen zijn aangelegd in de 19e eeuw.
Eén van de bekendste is Zorgvlied. Deze begraafplaats verdiende haar bijnaam ‘Oase van de ziel' aan de monumentale grafmonumenten, aula en schitterende natuur. Aan de entree zijn rondwandelingen langs graven van beroemdheden verkrijgbaar. Zo leidt een literaire route langs dertig graven van beroemde schrijvers en dichters.

Een leuke verrassing onder de begraafplaatsen is Huis Te Vraag. Nabij het Hoofddorpplein ligt dit niet meer in gebruik zijnde kerkhof, dat door twee gedreven beheerders schitterend is gerestaureerd en mooi wordt onderhouden. Mooi voor een romantische wandeling.

Chinatown

Foto Chinees-boeddhistische tempel, fotograaf Charlie van der VeerIs China je te ver, dan is er een prima alternatief voorhanden in de buurt van het Centraal Station. Rondom de Zeedijk en Geldersekade bevindt zich namelijk een heus Chinatown. Sinds 1910 bevolken Chinezen er de nauwe straatjes met hun winkeltjes, ondernemingen en restaurants. Dat het Chinees Boeddhisme springlevend is bewijst de Fo Guang Shan He Hua Temple, op de Zeedijk 108. De tempel is pas tien jaar geleden gebouwd en is de grootste in zijn soort van Europa. De dieren op het dak vertegenwoordigen de Chinese dierenriem, en de tempel zelf herbergt beelden van allerlei boeddhistische heiligen. Een kijkje nemen in dit brandpunt van boeddhistische activiteiten kan op dinsdag t/m zaterdag 12-17, en op zondag van 10-17.

  • Fo Guang Shan He Hua Temple, Zeedijk 108

Grootste barometer van Nederland

Onder de luifel van het Okura Hotel in Amsterdam bevindt zich op 75 meter hoogte de grootste barometer van Nederland. Na zonsondergang kun je met één blik omhoog  feilloos zien wat voor weer het de volgende dag wordt. Is de luifel blauw verlicht, dan komt er zon. Kleurt de luifel groen, dan is er regen op komst. Bij wit licht zal het wisselvallig zijn, of is er geen verandering.
Alleen mensen die kleurenblind zijn, kunnen toch maar beter even het KNMI bellen!Overigens stellen de medewerkers van het hotel de barometer handmatig in aan de hand van de weerberichten, en werkt hij niet op basis van de barometerstand.

  • Hotel Okura Amsterdam, Ferdinand Bolstraat 333

Reacties op deze pagina

Re:Amsterdam gratis en voor niks
26 november 2011 | 12:06
 | g.smith

fijn initiatief. graag meer! Ook in het Engels.

Re:Amsterdam gratis en voor niks
28 september 2011 | 10:25

De gratis lunchconcerten zijn verplaatst van de Boekmanzaal naar de foyer van Het Muziektheater Amsterdam.

Adres: Waterlooplein 22