In het kort
Hij sprak harde woorden over de Marokkaanse probleemjeugd en vindt dat het rijk zich wel eens minder met Amsterdam mag bemoeien. Daarnaast vindt hij dat Nederland over het algemeen veel te veel drinkt. Burgemeester Job Cohen laat deze laatste dagen van 2008 in De Telegraaf zijn licht schijnen over een bewogen jaar.
Hij sprak harde woorden over de Marokkaanse probleemjeugd en vindt dat het rijk zich wel eens minder met Amsterdam mag bemoeien. Daarnaast vindt hij dat Nederland over het algemeen veel te veel drinkt. Burgemeester Job Cohen laat deze laatste dagen van 2008 in De Telegraaf zijn licht schijnen over een bewogen jaar. De eerste burger van de hoofdstad over de kredietcrisis, aanstaand kampioen AZ en zijn imago van theedrinkende slapjanus. "Laat de mensen dat maar denken. Ik zit daar helemaal niet mee."
U bent het niet eens met de beslissingen van het rijk, zoals die recentelijk zijn genomen omtrent de paddo's en de coffeeshops.
"Nee. Over het algemeen werk ik prima samen met het rijk, maar nu ben ik het niet met ze eens. Ik denk dat wij in Amsterdam een prima drugsbeleid voeren en daar hoeft wat mij betreft niet te worden ingegrepen. Het paddoverbod wordt ons opgelegd en ik ga dat met frisse tegenzin handhaven, maar van mij had het niet gehoeven. De manier waarop ons dat werd meegedeeld, vind ik vreemd. Tien dagen voordat de nieuwe regeling van kracht wordt, is er ineens een brief waarin staat dat paddo's verboden worden. Daarbij wordt eerst gemeld dat de politie dat gaat handhaven. Later krijg ik te horen dat dat via de bestuurlijke weg moet gebeuren. Dus moet ik eventueel zaken gaan sluiten. Terwijl we zelf een fantastisch idee hadden om de kopers van paddo's verplicht drie dagen bedenktijd te geven. Zo voorkom je dat toeristen die een weekend in Amsterdam zijn paddo's gebruiken en dat is de probleemgroep. Daarbij vind ik dat de nadruk te veel ligt op de aanpak van drugs en te weinig op drank. Iedereen lijkt het normaal te vinden dat mensen zich helemaal klem zuipen en dat geeft pas echt ellende. Supermarkten staan volgestouwd met drank. Mensen kunnen veel te gemakkelijk aan alcohol komen, terwijl het heel veel overlast veroorzaakt. Nu moeten we niet direct aan drooglegging denken, maar bijvoorbeeld ouders kunnen een belangrijke rol spelen in de aanpak..."
Een ander heikel punt in Amsterdam is de Noord/Zuidlijn. Komt het ooit nog goed?
"Die metrolijn is een ingewikkeld verhaal. Hij moet er komen, daar ben ik van overtuigd. Maar het is een risicovol project waarbij de hele wereld meekijkt. Voor de ontwikkeling van de stad is hij echt nodig. Kijk maar naar Noord, daar ontstaan projecten die nooit van de grond zouden komen zonder die metro. Maar waar gewerkt wordt, worden fouten gemaakt. En dat is gebeurd. Er zijn gewoon menselijke fouten gemaakt."
Kunnen we dit jaar de 'doorbraak' van het Marokkanenprobleem noemen? Iedereen, ook u, lijkt het beestje ineens bij de naam te noemen. U zei dat de Marokkaanse jeugd met de poten van hulpverleners af moet blijven.
"Ik snap niet dat iedereen daar zo'n ophef over maakt. Ik heb al na de dood van Anja Joos (de vrouw die werd doodgeslagen in De Pijp door een groep jongeren, red.) met naam en toenaam gezegd om welke jongens het ging, waaronder van Marokkaanse komaf. Dus wat dat betreft is er helemaal niets nieuws. Ik ben er wel van overtuigd dat het niet meer om een klein groepje gaat. Echte criminele jongeren zijn er niet eens zo veel, maar de overlastgevers die er omheen hangen, dat zijn er te veel en daar doen we ook veel aan. Laat mensen dan maar denken dat ik slap ben en alleen maar thee zit te drinken. Wij hebben een beleid en daar gaan we mee door. En als ik zie hoe rustig de Marokkaanse gemeenschap heeft gereageerd op de film Fitna van Geert Wilders, dan denk ik dat we al behoorlijk wat hebben gewonnen. Marokkanen pikken het bovendien zelf ook niet meer dat de jeugd ontspoort, ze hebben daar zelf ook veel last van."
Jarenlang hebben we gehoord dat de stad veiliger wordt. Is dat nou echt zo, vindt u?
"De echte dalingen van de criminaliteit liggen achter ons. Nu stabiliseert het, maar daarmee ben ik niet tevreden. Het kan altijd beter en de cijfers moeten nog verder dalen. Maar de stad is zeker minder crimineel geworden. Daartegenover staat dat er veel overlast is. Dat komt ook doordat de nadruk daar meer op komt te liggen als de stad veiliger wordt."
Legt u dat eens uit.
"Als een stad veilig is, komt de overlast meer in de belangstelling te staan. Daarmee wil ik het probleem absoluut niet bagatelliseren, want overlast kan je leven vergallen. Daar moeten we tegen blijven strijden."
Wat ook voor veel overlast zorgt, zijn de vele bouwputten en wegopbrekingen in de stad. Wordt het allemaal niet een beetje te veel?
"Deze stad zal altijd open liggen. Het is een 17e-eeuwse stad die aangepast moet worden aan de steeds strengere eisen van de 21e eeuw. Eigenlijk is Amsterdam helemaal niet geschikt voor verkeer, maar we willen dat wel met z'n allen. Daar horen die opbrekingen dus bij. Nu moeten alle tunnels weer worden gerenoveerd. Die eisen stellen wij niet. Dat doet het rijk. En terecht. Ik weet niet precies wat die eisen zijn, maar we hebben ze maar uit te voeren. Er wordt trouwens echt heel veel bereikt in relatief korte tijd. En laten we eerlijk zijn, het went ook eigenlijk wel, al die werkzaamheden..."
Hoe kijkt u tegen de kredietcrisis aan? Welke gevolgen heeft dit voor de stad en met name de Zuidas?
"Ik ben niet positief over de kredietcrisis. Ik denk dat we een heel moeilijk jaar tegemoet gaan. Het tempo waarin de economie verslechtert, bevalt me helemaal niet. Dat moeten we ons realiseren en daar moeten we op voorbereid zijn. We zijn aan het onderzoeken hoe we op zich gezonde bedrijven, die door de crisis in nood komen, kunnen steunen. Hoe we dat precies gaan doen, weet ik nog niet, wel gaan we als gemeente onze rekeningen zo snel mogelijk betalen. Aan de andere kant moeten we ervoor zorgen dat we er staan als het weer beter gaat met de economie. De Zuidas moet er klaar voor zijn als het moment daar is."
Iets vrolijkers dan maar. Waar kijkt u met tevredenheid op terug?
"O jee, op zoveel. Ik vind het fantastisch dat het Concertgebouworkest het beste van de wereld is geworden, ik vond de Gaypride geweldig en de Wereldboekenstad. En ik kijk ook heel positief naar onze aanpak op de Wallen."
Daarover is dan lang niet iedereen het met u eens.
"Dat weet ik. En er is ook kritiek op onze visie op de Wallen. Ik ben er helemaal niet op uit om de rosse buurt weg te krijgen. Maar ik wil wel de criminaliteit daar aanpakken. Vrouwen worden daar tegen hun wil achter de ramen gezet. Dat kan gewoon niet! Bovendien is er te veel van hetzelfde in dat gebied. Amsterdam is een stad waar van alles gebeurt en dat willen we daar ook. Meer variëteit. Dus minder coffeeshops en bordelen. Ook het Rokin en het Damrak gaan we aanpakken. En investeerders zijn het er mee eens. Er melden zich projectontwikkelaars die tientallen miljoenen willen pompen in dit gebied als we onze ideeën daadwerkelijk uitvoeren. Wat dat betreft is de Zeedijk een goed voorbeeld. Dat was vreselijk en is nu een heel erg leuke straat geworden. Zoiets hebben we met de Wallen ook voor ogen."
Welk evenement moet Amsterdam volgens u absoluut binnenhalen?
"Het zou geweldig zijn om de Olympische Spelen hier te krijgen. Daar moeten we ook echt ons best voor doen. En het WK voetbal natuurlijk. Daarvoor is echter wel een stadion nodig voor tachtigduizend mensen. Dan zullen we de ArenA moeten verbouwen of een nieuw stadion neerzetten. Daar gaan we voor!"
Wat was voor u het dieptepunt van 2008?
"Het geweld tegen mensen met een publieke functie. Hulpverleners en politieagenten, die voor ons met hun poten in de modder staan, aanvallen dat gaat alle perken te buiten! Daarover ben ik echt kwaad. Een sprekend voorbeeld hiervan was de agressie tegen ambulancepersoneel door jongeren van Marokkaanse afkomst in West."
Ten slotte. Wat is uw favoriete opstelling voor Ajax?
"Daar komt-ie: Op doel Stekelenburg, al vind ik dat Vermeer het ook geweldig doet. Achterin onze vriend Vermaelen, Emanuelson, Van der Wiel en Oleguer. Dat vind ik een leuke vent. Gabri en Lindgren op het middenveld met Vertonghen en voorin Leonardo, Suarez en Cvitanich. Sulejmani heb ik nog te weinig zien spelen."
Worden we hier kampioen mee?
"Nou, ik moet bekennen dat AZ het wel heel erg goed doet..."