Werelderfgoed in Nederland
In 1992 heeft Nederland het Werelderfgoedverdrag geratificeerd. Nederland gaf hiermee aan zich te willen inzetten voor het behoud van cultureel erfgoed. Sindsdien zijn er negen kandidaten op de Werelderfgoedlijst geplaatst. Deze staan hieronder beschreven.
Schokland (1995)
Het Werelderfgoed ‘Schokland en omgeving’ staat als archeologisch monument symbool voor de eeuwig durende strijd tussen de mens en de zee. Schokland is in 1995 op de Lijst van het Werelderfgoed geplaatst. Het telt negen rijksmonumenten, waaronder vijf archeologische terreinen en één is een gemengd archeologisch én gebouwd monument. De gebouwde rijksmonumenten bestaan onder meer uit een lichtwachterswoning en een kerkgebouw. Hiernaast zijn er enige honderden archeologische terpen, dijksystemen en andere relicten aangetroffen. Schokland maakt sinds de jaren ’40 van de 20e eeuw deel uit van de Noordoostpolder.
Stelling van Amsterdam (1996)
De Stelling van Amsterdam is een voormalige verdedigingslinie rondom Amsterdam met een lengte van 135 km, waarin 42 forten zijn opgenomen. Behalve forten maken ook liniedijken, genieloodsen, sluizen en munitiemagazijnen deel uit van de Stelling.
Kinderdijk (1997)
Het molencomplex Kinderdijk-Elshout bestaat uit 19 monumentale molens en een historische infrastructuur voor de bemaling van de Alblasserwaard. De waterstaatkundige infrastructuur bestaat uit waterlopen, lage en hoge boezems en dijken. Verder omvat het gebied onder meer historische gemalen.
Willemstad (1997)
Willemstad ligt op het voormalige Nederlandse eiland Curaçao. Het eiland ligt relatief dichtbij de Venezolaanse kust van Zuid-Amerika. Willemstad is begin van de 17e eeuw door Amsterdamse kooplieden gesticht als handelspost en centrum van de slavenhandel. De stad omvat verschillende gebieden, de meeste zijn gegroepeerd rond een ruime, natuurlijke haven. Kenmerkend zijn de veelkleurige historische gebouwen en de goed herkenbare Hollandse invloeden in stedenbouw en architectuur.
Woudagemaal (1998)
Het Ir. D.F. Woudagemaal – in gebruik genomen in 1920 – is het grootste nog in bedrijf zijnde stoomgemaal ter wereld. Het is gebouwd voor de afvoer van overtollig water uit de Friese boezem. De oorspronkelijke kolenstook is in 1967 vervangen door oliestook. Het is nu als hulpgemaal in gebruik. Ir. D.F. Wouda (1880-1961) was de hoofdontwerper van het gemaal, en bij zijn pensioen in 1947 kreeg het gemaal zijn naam. Architectonisch en technisch is het gemaal een goed onderhouden monument uit de eindperiode van het stoomtijdperk. De architectuur van het bakstenen gebouw is zakelijk van karakter.
De Beemster (1999)
De droogmakerij De Beemster kwam tot stand in de vroege 17de eeuw. Belegging van kapitaal in grond, behoefte aan landbouwgrond en buitenverblijven en de wil om de strijd tegen het water te winnen waren de voornaamste redenen om het binnenmeer De Beemster toen droog te maken. Het nieuwe land, met een bodem van stevige klei, werd in een strak geometrisch patroon van zuivere vierkanten ingericht. Zo’n 3,5 meter onder NAP - wordt nu gewoon gewerkt en gewoond. Het landschap wordt gekenmerkt door rechte, beplante wegen, stoere stolpboerderijen en enkele historische dorpen.
Rietveld Schröderhuis (2000)
Gerrit Rietveld (1888-1964) bouwde dit unieke woonhuis in 1924 in opdracht van en samen met mevrouw Schröder-Schräder, die er haar hele leven bleef wonen. Het is het enige gebouw dat volgens de architectonische principes van de kunstenaarsbeweging De Stijl is gerealiseerd. Niet alleen de architectuur, maar ook het interieur en de meubelstukken zijn in voor deze stijl karakteristieke vormen en kleuren ontworpen.
Waddenzeegebied (2009)
Het Waddenzeegebied is een gebied van bijna 10.000 vierkante kilometer langs een kuststrook van zo'n 400 kilometer. De Waddenzee kent veel verschillende soorten leefomgevingen en huisvest ruim 10.000 soorten land- en waterdieren, van eencellige organismen tot vissen, vogels en zoogdieren. Ieder jaar maken maar liefst 10 tot 12 miljoen vogels uit alle windstreken op doorreis een onmisbare tussenstop in het Waddengebied. Daarnaast laat de Waddenzee op indrukwekkende wijze zien hoe natuur, planten en dieren zich continu aanpassen aan de wisselende landschappen, in een gebied waar zoet water (van land) en zout water (van de oceaan) elkaar ontmoeten. Ten slotte is de Waddenzee van wereldbelang omdat ze veel vertelt over de geschiedenis van de aarde.
Grachtengordel Amsterdam (2010)
In de zomer van 2010 is aan de 17de-eeuwse grachtengordel van Amsterdam ook het predicaat ‘werelderfgoed’ toegekend en op de Werelderfgoedlijst geplaatst.
Werelderfgoed wereldwijd
Wereldwijd staananno 20011 936 monumenten, plaatsen en gebieden op de lijst. Er staan momenteel ruim 200 historische steden op de lijst. Bekende voorbeelden zijn de oude binnensteden van Venetië, Praag en Havanna.
Op de website van het World Heritage Centre van UNESCO staat de complete lijst.